عوارض هیپوگلایسمی بخش دوم
خطر صدمه و آسیب : عارضۀ قابل توجه افت قند خون این است که می تواند بیمار و اطرافیان او را به خطر بیندازد . برای مثال بیمار ممکن است که بر روی یک دستگاه یا ماشین کار کند و در اثر افت قند خون شدید دچار تشنج ضعف در یک قسمت یدن یا اختلالات بینایی می شود . اثر روی عملکرد ذهنی : مطالعاتی که بر روی بررسی افت قند خون روی عملکرد ذهنی انجام شده پاسخ هایی روشنی را در پی نداشته اند . بخشی از این مشکل مربوط به این است که بسیاری از بیمارانی که مورد مطالعه قرار گرفتند و افت شدید قند خون را تجربع کردند ، مبتلا به عوارض دیگر دیابت بوده اند که آنها نیز بر عملکرد ذهنی موثر بودند . مطالعه ای که اطمینان بخش بود ، DCCT (پژوهش بزرگ بر روی بیماران مبتلا به دیابت نوع یک) بود که بیان کرد که دوره های شدید افت قند خون در طی 18 سال پیگیری بیماران سبب کاهش عملکرد و
اختلال و کمبود پاسخ گلوکاگون
در اوایل بیماری دیابت ، سطح گلوکاگون در پاسخ به افت قند بالا می رود و به عنوان یک عامل مهم در جلوگیری از ایجاد افت قند به شمار می آید . بیماران مبتلا به دیابت که بیشتر از 5 سال از بیماری آنها می گذرد این پاسخ را از دست می دهند و استعداد آنها برای ایجاد افت قند خون بالا می رود . چرا که آنها دارای این مکانیزم حفاظتی نیستند . بیمارانی که به علت التهاب پانکراس (پانکراتیت) و جراحی پانکراس مبتلا به دیابت شده اند نیز دچار اختلال و کمبود پاسخ گلوکاگون هستند و خطر افت قند خون در آنها نیز بالا است . اختلال در پاسخ آدرنالین و نور آدرنالین : وقتی که پاسخ گلوکاگون ازبین می رود ، ترشح هورمون های آدرنالین و نور آدرنالین از غدۀ فوق کلیوی اهمیت بیشتری پیدا می کند و بیمار از افت قند خون با افزایش ضربان قلب و لزر آگاه می کند . پاسخ آدرنالین و نور آدرنال
آیا پمپ انسولین برای بیمار مناسب است؟
قبل از اینکه بیمار بتواند از پمپ انسولین استفاده کند باید میزان انسولین basal و bolus خود را بداند میزان کربوهیدرات های رژیم غذایی خود را محاسبه کند و بداند که چگونه انسولین خود را برای مصرف غذا و فعالیت بدنی تنظیم کند و بتواند میزان قند خون خود را مکررا اندازه بگیرد و نتایج قند خون خود را یادداشت کند . پرسنل درمانی هم باید به سوالات بیمار راجع به نحوه تحت تأثیر قرار گرفتن زندگی فرد در اثر پمپ مثل خوابیدن ، ورزش کردن ، دوش گرفتن و… پاسخ دهند . انتخاب ست تزریق : ست تزریق یک لولۀ پلاستیکی ریز و یا cannula است که به بافت ریز جلدی تزریق می شود . برخی پمپ ها طوری تنظیم شده اند که با cannula دارای زاویۀ 30-45 درجه کار می کنند و برخی با cannula مستقیم (90 درجه) کار می کنند . بسیاری از آنها از تفلون ساخته شده اند ولی انواع فلزی هم وجود دارد . ست های زاو
انسولین Regular بخش دوم
انسولین که به محل شکم تزریق می شود به نسبت بالای بازو سریع تر جذب خواهد شد و جذب از محل ران کندترین جذب را دارد . به این دلایل ، دانشمندان برای ایجاد آنالوگ های انسولین آن را اصلاح می کنند تا جذب انسولین بعد از تزریق زیر جلدی مطلوب تر شود . آنالوگ های سریع الاثر انسولین شامل انسولین لیسپرو lispro (humalog) ، انسولین آسپارت asparat (novolog) ، انسولین glulisine (apidra) است . این انسولین ها ، جذب سریع تری دارند در نتیجه آنها را می توان 15 دقیقه قبل از وعدۀ غذایی تزریق کرد و بعد از تزریق پیک غلظت انسولین دو برابر انسولین regular است و محل تزریق هم کمتر جذب آن را تحت تأثیر قرار می دهد و شکم ، بالای بازو و ران ها هم جذب نسبتا مشابهی دارند . طول اثر آنها هم کوتاهتر است و در مقابل انسولین regular که 6 ساعت طول می کشد . این خصوصیات این آنالوگ ها را برای کنترل قند خون بعد از غذا مناسب می کن
داروهای درمان نوع دو
سولفونیل اوره ها (reassulfonylu) ، Repaglinide و Nateglinide : Acetohexamide ، Chlorpropamide ،Tolbutamide و Tolazamide اولین نسل سولفونیل اوره ها بودند و به جز tolbutamide ، بقیه آنها به ندرت امروزه مورد استفاده قرار می گیرند . داروهای نسل دوم که جدیدتر هستند و شامل Glyburide ، glipizide ، glimepiride و gliclazide می باشند امروزه مورد استفاده قرار می گیرند و از لحاظ طول اثر و نحوۀ دفع از بدن با هم متفاوتند . Nateglinide و Repaglinide از لحاظ شیمیایی با سولفونیل اوره ها تفاوت دارند ولی به همان طریق عمل می کنند . اثر آنها فقط چند ساعت دوام دارد بنابراین معمولا قبل از هر وعدۀ غذایی تجویز می شوند . عوارض جانبی: عارضۀ جانبی عمده این داروها ایجاد افت قند خون (هیپوگلایسمی) است که در صورتی ایجاد می شود که بیمار دوز داروی تجویز شده را مصرف کند ولی به مقدار کافی غذا نخورد . خطر هیپوگلایسمی در استفاده از سولفونیل ا
اندازه گیری کتون ها
کتون ها مواد شیمیایی هستندکه توسط کبد وقتی که بدن از چربی برای تأمین انرژی استفاده می کند ، تولید می شود . اگر دیابت بیمار شدیدا از کنترل خارج شود ، سطوح کتون ها می توانند بطور بیش از حددر خون و ادرار بالا بروند . این حالت می تواند در بیماری هایی مثل آنفولانزای شدید ، عفونت های گوارشی یا ذات الریه (پنومونی) دیده شود . این وضعیت در مواردی که مبتلایان به دیابت نوع یک فراموش می کنند که انسولین تزریق کنند یا پمپ انسولین به درستی نکند نیز دیده می شود . سطوح بالای کتون در خون به همراه تهوع و استفراغ دلالت بر امکان ابتلا به DKA (کتواسیدوز دیابتی) دارد و بررسی پزشکی و درمان در بیمارستان لازم است . بیمار می تواند برای اندازه گیری کتون های ادرار از نوارهای کتون ( Acetest و Ketostix) استفاده کند و یا می تواند مانند گلوکومترهابا یک قطره خون و با استفاده از گلوکومتر Precision
سیستم های میکس کام،میدترونیک و ایبوت
سیستم های Dex Com ، Medtronic و Abbott تمام این سه سیستم به طور مشابه کار می کنند . گیرندۀ آن یک پروپ قابل انعطاف است که زیر پوست کنار گذاشته می شود(به همان صورت که canula پمپ انسولین قرار داده می شود)و این گیرنده (سنسور) غلظت قند خون در مایع میان بافتی هر 5 دقیقه برای 3-7 روز اندازه می گیرد تا احتیاج به تعویض پیدا کند . تمام این سیستم ها قابلیت پیاده کردن اطلاعات بر روی کامپیوتر را دارند . این سیستم ها تحت پوشش بیمه نیستند و قیمت اولیه برای دو سیستم اول که در دسترس هستند 800 تا 1000 دلار است ولی هزینه عمده مربوط به سنسور دستگاه است که هر 3-7 روز باید تعویض شود . سنسور 3 روزه در حدود 35 دلار قیمت دارد و سالانه حدود 4 هزار دلار برای بیمار هزینه دارد . این سیستم ها بیمار را قادر می سازد تا کنترل قند خون خود را بدون خطر هیپوگلاسمی (افت قند خون) بهبود ببخشد . در این
ثبت قند خون
برای پیشگیری مقادیر قند خون ، دو راه وجود دارد : شما می توانید مقادیر را در یک جایی ثبت کنید و یا می توانید داده های موجود بر روی حافظۀ گلوکومتر را به کامپیوتر منتقل کنید و بعد آنها را همراه خود به مطب پزشک ببرید تا مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد . اگر بیمار نمی تواند که مقادیر قند خون خود را به طور منظم ثبت کند ، بهتر است که حداقل یک هفته قبل از مراجعه به پزشک خود این کار را انجام دهد . پیاده روی کردن اطلاعات از گلوکومتر بر روی کامپیوتر زحمت کمتری دارد ولی اشکالاتی هم وجود دارد : • اولین و مهمترین اشکال آن به این صورت است که بیمار معمولا بلافاصله قبل از مراجعه به پزشک این داده ها را استخراج و پرینت می کند و فرصت مداخله خود بیمار در اصلاح مقادیر و کنترل بیشتر قند خون در فواصل بین ویزیت های پزشک وچود ندارد پس روش ثبت دستی مقادیر قند خون از لحاظ مزیت دارد که مقادی
نکات مهم در مورد پایش قند خون
• تمیزکردن دست ها : قبل از انجام تست باید دست هایتان را شسته ، به این دلیل که اجسام خارجی در محل سبب ایجاد اختلال در نتایج اعلام شده می شود ولی نیازی هم به تمیز کردن نوک انگشت با الکل نیست . • برخی گلوکومتر ها نیازی به وارد کردن کدی دارد که روی بسته نوار تست نوشته شده است تا دستگاه مقدار صحیحی به شما نشان دهد . برخی نوارها هم یک محلول کنترل دارند که شما باید وقتی از آن استفاده می کنید نتایج را در رنج نعیین شده ، دستگاه نشان دهد . بیمار لازم است که هر از چند گاهی از آن استفاده کند تا ببیند که آیا دستگاه مقادیر درست نشان می دهد یا نه؟ • فراهم کردن خون : هر گلوکومتر دارای لانست یا سوزن به همراه خود است که بسیاری از آنها توانایی تنظیم کردن عمق نفوذ سوزن به پوست را دارند که بیمار را از فراهم کردن مقدار خون کافی مطمئن می کند . بیمار می تواند دوباره
پایش دیابت
هدف مدیریت دیابت عبارتست از کنترل قند خون و ارزیابی و درمان مرتبط مثل پرفشاری خون ، اختلالات چربی خون به کلسترول بالا و سایر عوارض دیابت . این یعنی اینکه بیمار لازم است چگونگی پایش قند خون را آموزش ببیند . پایش قند خون : وقتی که شما مبتلا به دیابت شوید ، سطح قند خون شما به نسبت افراد غیر دیابتی بیشتر نوسان خواهد کرد . در بیماران غیر دیابتی ، سطح قند خون ناشتا در صبح معمولا بین 60-100mg/dl است . قبل از هر وعده غذایی نیز سطح قند خون زیر 100mg/dl است . حداکثر قند خون یک تا دو ساعت پس از وعده غذایی معمولا زیر 140 است حتی پس از یک وعده غذایی غنی از کربوهیدرات . با درمان های موجود ، رسید به سطح نرمال قند خون در بیماران دیابتی مشکل است. حتی اگر قند خون قبل از مصرف غذا زیر 100mg/dl باشد ، بعد از غذا ، قند خون در بیماران دیابتی بالای 140 می رود که اگر بیمار انسولین تزریق کند مناسب